Hoe maak je goede afspraken over schermtijd? - GameChangers

Hoe maak je goede afspraken over schermtijd?

Afspraken maken over schermtijd

Voor jongeren is het een hele uitdaging om van het scherm weg te blijven. Om even niet te scrollen op sociale media, videospelletjes te spelen of filmpjes te bekijken. Niet helemaal onbegrijpelijk: hoe moeilijk is het als volwassene ook niet om afstand te nemen van je smartphone, tv of pc wanneer je je verveelt of vermoeid bent na een lange werkdag?

Het verschil met jongeren nu is echter dat ze nooit een wereld gekend hebben zonder schermen of zonder internet. Ze hebben geen referentiekader om de virtuele wereld in te plaatsen. Veel van hun sociale leven en hun hobby’s zijn verweven met internetapplicaties. De meesten leren er min of meer mee om te gaan, maar soms kan die online wereld zo leuk en spannend zijn, dat ze niets anders meer willen.

Het is belangrijk om thuis schermtijd af te bakenen en regelmatige schermvrije momenten in te lassen. Dit helpt hen om tijd te steken in het echte, offline leven en laat hen nadenken over zinvolle offline bezigheden. Vooral de aanwezigheid van internet maakt alle toestellen een stuk fascinerender — en daarmee ook onweerstaanbaarder. Wanneer je scherm- en internettijd kan beperken, creëer je ruimte om andere activiteiten een kans te geven.

We maken een onderscheid tussen kinderen en tieners. Bij kinderen spreken we vooral over vaste schermtijd, terwijl we bij tieners eerder spreken over schermvrije momenten.

Kinderen (0-12 jaar): vaste ‘schermtijd’

Voor jonge kinderen is het extreem belangrijk dat schermtijd duidelijk wordt afgebakend. Tijdsbesef is voor hen moeilijk; als je geen grenzen stelt, is het goed mogelijk dat ze langer gamen en geïrriteerd worden als ze moeten stoppen.

Enkele tips:

  • Werk met tokens zoals muntjes of kaartjes die ze kunnen inruilen voor schermtijd. Dit kan een vast aantal zijn per dag, bijvoorbeeld standaard 2 keer een kwartier schermtijd, of tokens die ze kunnen verdienen als ze meehelpen in het huishouden of als ze hun huiswerk afgewerkt hebben .
  • Gebruik vaste, dagelijks terugkerende tijdstippen voor ontspanning (waaronder schermtijd), huiswerk, etenstijd, bedtijd, enzovoort. Veel routine en duidelijke structuur helpen enorm.
  • Kondig het einde van de schermtijd op voorhand aan, zodat ze zich daarop kunnen voorbereiden. Een visueel klokje (zoals een keukenwekker) helpt.

Je kan gebruik maken van tools voor ouderlijk toezicht en om tijdslimieten in te stellen, zodat je niet telkens zelf schermtijd hoeft af te dwingen. Meer daarover lees je in hoofdstuk 4.

Tieners (12+ jaar): vaste schermvrije momenten

Naarmate kinderen ouder worden, gaan ze meer vrijheid en onafhankelijkheid opeisen, ook over schermgebruik. Ze krijgen een eigen telefoon, een tabletof zelfs een laptop, en het wordt voor jou als ouder steeds moeilijker om op te volgen hoe en hoeveel tijd ze spenderen aan die toestellen. Daarom spreken we bij oudere kinderen, zeker vanaf zo’n 14-15 jaar, steeds vaker over ‘schermvrije tijd’.

Schermvrije tijd, dat zijn vaste momenten waarin je met je jongeren — en eventueel zelfs met het hele gezin — afspreekt om even geen schermen te gebruiken. Tijdens deze momenten waarin er niets voor handen is, zijn ze verplicht andere manieren te vinden om zich bezig te houden. Deze momenten zijn waardevol voor hen: ze leren omgaan met verveling en ontwikkelen hun creativiteit.

“Geen schermen aan tafel tijdens etenstijd” is een regel die vele gezinnen toepassen, maar je kan nog verder gaan.

Enkele tips:

  • Creëer een vast ‘einde’ van de dag waarop alle toestellen uit gaan. Zo kunnen ze niet de hele nacht door chatten of gamen en bijgevolg de volgende dag vermoeid starten.
  • Vermijd schermen op de slaapkamer, zeker ’s nachts. Je kan een gezamenlijk ‘oplaadpunt’ creëren in de living of de keuken, waar alle telefoons opgeladen moeten worden.
  • Creëer een vaste, wekelijkse schermvrije avond of dag. Tijdens deze momenten gaan alle schermen uit. Als dit voor hen lastig is, kan je hen helpen deze momenten in te vullen. Samen even een bordspel spelen, koken, lezen, huiswerk maken of sporten zijn prima alternatieven.

Gametijd of schermtijd?

Is alle schermtijd gelijk? We zien vaak dat jonge gamers simpelweg verder kijken naar andere gamers als hun gametijd opgebruikt is, zoals op YouTube of Twitch. In zo’n geval heeft het weinig zin om enkel afspraken te maken rond gametijd.

Bij GameChangers spreken we eerder van schermtijd in plaats van enkel over gametijd. Het draait vooral om het creëren van momenten waarin jongeren zich offline bezig houden, zodat de online afleiding en ontspanning geen automatisme wordt en ze andere gebieden in hun leven onderhouden.

Voel je in ieder geval niet slecht als ze zich af en toe vervelen: dat is een goed teken! Verveling is gezond en stimuleert de creativiteit. Dan leren ze op andere manieren plezier beleven.

Zolang gamen en ander schermgebruik in balans staat met andere hobby’s en bezigheden, zijn videospelletjes een gezonde, leerrijke activiteit.

Dit artikel is tip 3 van 7 uit ons nieuw e-book “Succesvol Omgaan Met Gamers“. Volgende week kan je de volgende tip lezen, of download nu al gratis het e-book hier.

Blijf op de hoogte over nieuwe artikels

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

Deel dit artikel

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter
Share on email

Meer artikels

Schermtijd tijdens schooltijd
Tips voor gamers

Evenwichtig schermgedrag vanaf de eerste schooldag

Klaar voor de meest buitengewone schoolstart ooit? In normale tijden was het voor veel leerlingen al een klus om na 2 maanden vakantie, geen verplichtingen en een overvloed aan vrije tijd terug de aandacht bij de les te houden. Nu hebben veel jongeren haast 5 maanden thuiszitten achter de rug. Voor sommigen betekende dit hele dagen

Getuigenis gamer

Kersverse papa Leander vindt zijn digitale balans

Enige tijd geleden kwam ik in contact met Leander (28), een kersverse papa en gamer. Hij worstelde er echter mee om z’n gamen in evenwicht te houden en het zorgde thuis voor veel discussie.  Hij schreef in zijn mail: “Ons gezinnetje is onlangs uitgebreid en ik vind het moeilijk om te minderen met gamen, om

Scroll naar top